Yerelden Evrensele Eğitim Sistemleri Kitabı Editör Önsözünden

Özünde topluma faydalı insan yetiştirme sürecini içeren profesyonel bir uğraş olarak eğitim; bir yandan insanın bilişsel, duyuşsal ve psikomotor davranışlarını geliştirirken diğer yandan insana kültürüne uygun ahlaki değerler kazandırma sanatıdır. Bireyde istendik davranışlar geliştirme süreci olarak tanımlanan eğitimi Başaran; insandaki kalıtsal davranışların çevreyle etkileşmesiyle yücelmesi ve yeni değerlerin ortaya çıkarılması olarak tarif eder. Yani eğitim, bilgi ve tecrübenin kuşaklar arası aktarımını içeren ömür boyu öğrenme sürecidir. Bireyin duygu, düşünce, fikir, estetik yönden gelişmesine katkı, bireysel boyutunu, toplumun beklenti ve ihtiyaçlarına cevap vermesi, kamuoyu faydası ise toplumsal boyutunu oluşturan eğitim, bileşik kaplar misali iç içe geçmiş bir etkileşim sistemini içerir. Tüm bu gözlem çerçevelerinden bakıldığında eğitimin genel amacı; toplum adına iyi insan, iyi vatandaş, iyi üretici ve iyi tüketici yetiştirmek şeklinde özetlenebilir. Eğitim, sürdürülebilir kalkınmanın önemli temel unsurlarından birisidir. Türkiye, ekonomi, sağlık ve çevre gibi sürdürülebilir kalkınma alanlarında önemli ivme kazanmıştır. Her alanda büyüyen bir Türkiye, eğitim alanındaki gelişmelere, değişimlere kayıtsız ve bigâne kalamaz. Kalkınmanın sürdürülebilir olabilmesi, eğitimin de eşzamanlı iyileştirilmesine, eğitimde kalite ve niteliğin artırılmasına bağlıdır. Eğitim başarısı, ülkelerin sosyo-ekonomik, sosyo-kültürel, demokrasi alanlarının da güçlenmesiyle yakından ilgilidir. Ülkelerin eğitim politikalarının başarısı, istikrar ve sürekliliğine bağlıdır. Eğitim sistemleri ve üzerinde yapılan kısa vadeli radikal değişimler, eğitim sisteminde kırıcı tesirlere neden olurken, eğitimin verimliliğini ve başta veliler olmak üzere toplumun tüm katmanlarının eğitim sistemine olan güven duygusunu da olumsuz etkilemektedir. Amacı belirsiz, sürekli değişken, çıktıları tahmin edilemeyen kısa vadeli operasyonlar, pilot denemesi olmayan geçişler, eğitim sisteminde faydadan uzak, kalıcı ve telafisi zor hasarlara neden olabilmektedir. Belki de ülkelerdeki eğitim sistemini, sistem görüntüsünden uzak tutan önemli unsurlar, eğitimin amaçları ve uygulanabilirliği, eğitim-öğretim süreçlerinin verimliliği, ölçme ve değerlendirme, geçmişin hafızasından ve tecrübesinden istifade etme gibi hususlarda yaşanan uyumsuzluklardır. Böylece, tanımlanan amaç ve yapılan eğitim programlarının eğitim kurumları ve kademelerindeki uygulanabilirliği, kıyaslanabilir başarıları kamuoyunca sürekli sorgulanabilir hâle gelmektedir.
Sürdürülebilir kalkınmanın bir gelişmişlik göstergesi olan eğitim sistemleri, her alanda gelişmiş ülkelerin üzerinde hassasiyetle durduğu, uzun vadeli planlama ve sonuç değerlendirme süreçlerini kapsar. Eğitim sistemlerinin sürdürülebilirliği çıktılarıyla belirlenir, uluslararası başarıları ise istikrarlı olmasıyla sağlanabilir. Gündelik ve siyasi kaygılarla eğitim sistemleri üzerinde kısa vadede gerçekleşen müdahaleler istikrarı, dolayısıyla eğitim başarısını etkiler. Sonuçların ne olduğu tespit edilmeden sıklıkla yapılan değişiklikler, meyvesi görülmeden kesilen ağaçlara benzer. Deneme-yanılma metoduyla yapılan değişimler; eğitim sistemini yorar, sisteme olan güveni zedeler, paydaşlarının ve uygulayıcılarının motivasyonunu olumsuz etkiler. Bu çalışmada; Türk millî eğitim sistemine projeksiyon tutması amacıyla, jeopolitik ve jeostratejik perspektifle, Türkiye ve on beş farklı ülkenin eğitim sistemi incelenmiştir. PISA sınavında birinci sıralarda yer almış ülkelerden bilim ve sanayide yükseliş trendini yakalayan ülkelere ve hatta eğitim adına iç dinamikleri kapalı formatta olan ülkelere kadar farklı özellikteki pek çok ülke mercek altına alınmıştır. İncelenen her bir ülke için belirlenen anahtar kelimeler üzerinden şekillenen bölüm kazanımlarıyla ortaya çıkan çalışmanın, okuyucuya eğitim sistemleri hakkında küresel bir bakış açısı oluşturacağı kanaatindeyiz. Eğitim unsurunun hiçbir ülke için ıskalanamaz bir olgu olduğunun bilincinde olarak, bu eserin eğitim camiamıza, politika üreticilerine ve uygulayıcılarına, siyasi ve sosyal sahada tüm ilgililere faydalı olmasını diliyoruz. Çalışmada yer alan ülkeler Kıta Avrupası, Amerika, Avrasya, Uzakdoğu ve Ortadoğu ülkelerinden seçildi. Ülkeler sıralaması alfabetik sıraya göre sunuldu. Bu çalışmanın oluşmasında yurtiçi ve yurtdışından emeği geçen özverili tüm bölüm yazarlarımıza, kitapla ilgili değerlendirme yapan Prof. Dr. Mustafa Özcan, redaksiyonda katkı veren Prof. Dr. Mahmut Kaplan ve Yrd. Doç. Dr. Erkan Salan, kapak tasarımında Hüsnü Kaçmaz, karikatürde İbrahim Halil Sayan’a, basım, dizayn ve tanıtımı üstlenen Vize Yayıncılığın tüm emektarlarına katkılarından dolayı teşekkürü bir borç bilirim.

Prof. Dr. Süleyman YILMAZ
05.02.2018
Aksaray

Share

Yorumlarınızı paylaşabilir, ve içeriği kendi sitenizden takip edebilirsiniz.

Yorum Ekleyin